- 4857 Sayılı İş Kanunu, Kanunlar
- 20 Şubat 2025
İş Kanunu 20. Madde
Fesih Bildirimine İtiraz ve Usulü
Madde 20 – (Değişik birinci fıkra: 12/10/2017-7036/11 md.) İş sözleşmesi feshedilen işçi, fesih bildiriminde sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli bir sebep olmadığı iddiası ile fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde işe iade talebiyle, İş Mahkemeleri Kanunu hükümleri uyarınca arabulucuya başvurmak zorundadır. Arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamaması hâlinde, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren, iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabilir. Taraflar anlaşırlarsa uyuşmazlık aynı sürede iş mahkemesi yerine özel hakeme de götürülebilir. Arabulucuya başvurmaksızın doğrudan dava açılması sebebiyle davanın usulden reddi hâlinde ret kararı taraflara resen tebliğ edilir. Kesinleşen ret kararının da resen tebliğinden itibaren iki hafta içinde arabulucuya başvurulabilir.
Feshin geçerli bir sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.
(Değişik üçüncü fıkra: 12/10/2017-7036/11 md.) Dava ivedilikle sonuçlandırılır. Mahkemece verilen karar hakkında istinaf yoluna başvurulması hâlinde, bölge adliye mahkemesi ivedilikle ve kesin olarak karar verir.
(İptal dördüncü fıkra: Anayasa Mahkemesinin 19/10/2005 tarihli ve E.:2003/66, K.:2005/72 sayılı Kararı ile.)
Fesih Bildirimine İtiraz ve Usulü
4857 sayılı İş Kanunu’nun 20. maddesi, iş sözleşmesi feshedilen işçinin fesih bildirimine itiraz etme ve dava açma hakkını düzenler. Bu madde, işçinin iş güvencesini korumayı amaçlar ve işverenin keyfi fesihlerinin önüne geçmeyi hedefler.
Madde 20'nin Temel Unsurları
İş Kanunu madde 20’nin temel unsurlarını şu şekilde tasnif edebiliriz. Buna göre;
- Dava Açma Hakkı: İş sözleşmesi feshedilen işçi, fesih bildiriminde sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli bir sebep olmadığı iddiası ile fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde iş mahkemesinde dava açabilir.
- Arabuluculuk Zorunluluğu: İş sözleşmesi feshedilen işçi, fesih bildiriminde sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli bir sebep olmadığı iddiası ile fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde işe iade talebiyle, İş Mahkemeleri Kanunu hükümleri uyarınca arabulucuya başvurmak zorundadır. Arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamaması halinde son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabilir.
- İspat Yükü: Feshin geçerli bir sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.
Fesih Bildirimine İtiraz ve Usulünde Dikkat Edilmesi Gerekenler
Fesih usulü ve itirazda dikkat edilmesi gereken hususlar aşağıda izah edilmiştir.
- Dava Açma Süresi: İşçi, fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde iş mahkemesinde dava açabilir. Bu süre, hak düşürücü bir süredir ve kaçırılması durumunda dava açma hakkı kaybedilir.
- Arabuluculuk Süreci: Arabuluculuk, iş uyuşmazlıklarının mahkemeye gitmeden önce çözülmesi için bir alternatif yol olarak düzenlenmiştir. İşçi, işe iade talebiyle dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorundadır.
- İspat Yükümlülüğü: Feshin geçerli bir sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşveren, feshin haklı ve geçerli bir sebebe dayandığını kanıtlamak zorundadır.
Fesih Bildirimine İtiraz ve Usulünün Önemi
Fesih bildirimine itiraz usulünün önemini aşağıdaki şekilde izah edebiliriz. Buna göre;
- İşe İade Davası: İşçi, feshin geçersiz olduğunu veya geçerli bir sebebe dayanmadığını düşünüyorsa, iş mahkemesine başvurarak feshin iptalini ve işe iadesini isteyebilir.
- Tazminat Talebi: İşçi, işe iade davası ile birlikte veya ayrı bir dava ile tazminat da talep edebilir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 20. maddesi, iş sözleşmesi feshedilen işçinin fesih bildirimine itiraz etme ve dava açma hakkını düzenleyerek, işçinin iş güvencesini korumayı amaçlar. Bu madde, iş hayatında adaletin ve eşitliğin sağlanmasına katkıda bulunur.